Chap 11: Số chữ trên giấy ghi chú——Thế giới của Shizuku bắt đầu mở rộng
Cuối tháng Năm.
Những lần ghé phòng của Shizuku đã trải qua một dạng “tiến hóa”.
Ban đầu chỉ là một dòng ghi chú ngắn ngủi, 『Em có thể đến nữa không ạ?』. Rồi nó tăng lên thành hai dòng, ba dòng, bắt đầu đan xen những câu hỏi——và hiện tại.
『Thầy ơi, hôm nay trời có chút oi bức nhỉ. Em mở cửa sổ ra được không ạ? Với lại, quyển “Ginga Tetsudou no Yoru” vốn nằm ở rìa bên phải của ngăn thứ ba từ trên xuống ở giá sách em tìm không thấy, không biết thầy có cất sang chỗ khác rồi không ạ?』
Đó là một đoạn văn dài chiếm trọn cả một trang giấy nhớ.
“Em cứ mở cửa sổ đi. Còn quyển Ginga Tetsudou no Yoru thì——à, chắc hôm qua lúc dọn dẹp thầy vô tình để lệch đi rồi. Xin lỗi em nhé, để thầy tìm thử xem.”
Tôi rà soát lại giá sách. Tìm thấy tác phẩm của Miyazawa Kenji đang nằm lẫn ở góc trái của ngăn thứ hai, tôi liền đưa nó cho Shizuku.
Shizuku đón lấy cuốn sách. Đôi bàn tay nhỏ bé ôm chặt lấy nó, rồi nép sát vào ngực như thể đang nâng niu một vật rất đỗi quý giá.
Nhìn dáng vẻ đó của em, bản năng của một chuyên viên tham vấn tâm lý từ kiếp trước trong tôi như cảm nhận được thành quả rõ rệt.
Một tháng trước, cô bé này vẫn còn đứng khép nép trước cửa, ôm chặt chiếc cặp táp như một tấm khiên che chắn. Còn bây giờ, em ấy đang ôm cuốn sách như một “báu vật”. Tư thế phòng bị để tự bảo vệ bản thân giờ đã chuyển hóa thành tư thế nâng niu và trân trọng.
—
Thử nhìn lại những thay đổi của Shizuku qua những con số.
Ngày đầu tiên đến phòng. Số chữ trên giấy ghi chú——mười chữ. 『Em đến nữa có được không ạ?』
Tuần thứ nhất. Trung bình mười lăm chữ. Chủ yếu là báo cáo và xin phép.
Tuần thứ hai. Trung bình ba mươi chữ. Bắt đầu xen lẫn những cảm nghĩ và câu hỏi.
Tuần thứ ba. Trung bình năm mươi chữ. Em ấy đã bắt đầu kể cho tôi nghe những chuyện xảy ra thường ngày.
Và bây giờ——có lúc một tờ giấy ghi chú em ấy viết tới hơn một trăm chữ.
Sự gia tăng số lượng chữ viết cho thấy niềm tin ngày càng sâu đậm. Trong lòng Shizuku, tôi đang dần trở thành một “đối tượng an toàn để em trao gửi ngôn từ”.
Tuy nhiên, có một điều không thay đổi, đó là tất cả đều qua “con chữ”.
Giọng nói——vẫn chưa thể cất lên.
Chỉ duy nhất một lần, Shizuku đã định mở lời. Đó là lúc chuẩn bị ra về, sau khi nghe thấy cuộc trò chuyện giữa tôi và Rin qua bức tường. Khi ấy, Shizuku đã định nói điều gì đó——nhưng rồi lại không thể thốt nên lời.
Kể từ dạo đó, em ấy không hề cho thấy dấu hiệu nào là muốn lên tiếng nữa.
Việc cải thiện hội chứng câm nín chọn lọc đòi hỏi thời gian. Không được phép nôn nóng. Nếu việc giao tiếp bằng chữ viết đã đủ tốt rồi thì cứ như vậy đi. Giọng nói, cứ để theo nhịp độ của Shizuku.
——Ngay lúc tôi đang đưa ra những phán đoán rập khuôn theo đúng sách giáo khoa như vậy, Shizuku ở bên cạnh đã chìa ra một tờ giấy ghi chú.
『Thầy ơi, mình vẽ tranh cùng nhau không ạ?』
“Vẽ tranh ư?”
Shizuku lấy từ trong cặp ra một hộp bút chì màu. Hai mươi bốn màu. Một hộp thiếc đã sờn cũ vì được dùng nhiều.
Tờ giấy ghi chú viết tiếp.
『Tại em thấy cứ đọc sách mãi thì có vẻ thầy sẽ rảnh rỗi quá』
(……Mình mà rảnh rỗi á?)
Quả thực, trong lúc Shizuku đọc sách, tôi thường làm việc giấy tờ, uống trà, hoặc lơ đãng nhìn ra ngoài cửa sổ. Bị bảo là “rảnh rỗi” thì tôi cũng chẳng thể chối cãi được.
Thế nhưng——nếu xét theo khía cạnh tham vấn tâm lý, thì đây là một bước tiến vô cùng lớn.
Một lời đề nghị “Chúng ta cùng làm gì đó đi” đã được đưa ra từ chính Shizuku. Sự chuyển đổi từ thế bị động “Em ở lại đây có được không” sang thế chủ động “Hãy cùng làm gì đó nào”.
“Ý kiến hay đấy. Thử xem sao.”
Tôi trải vài tờ giấy A4 trắng lên mặt bàn. Shizuku mở nắp hộp bút chì màu.
“Chúng ta vẽ gì đây?”
Shizuku nắn nót viết.
『Mình vẽ luân phiên nhé thầy. Thầy vẽ gì đó, rồi tiếp theo đến lượt em vẽ.』
Vẽ luân phiên.
Thực ra, đây là một trong những kỹ thuật được sử dụng trong tham vấn tâm lý. Không thông qua ngôn từ, mà dùng tranh vẽ để thể hiện và sẻ chia cảm xúc. Tôi không nghĩ là Shizuku biết về phương pháp này, nhưng có lẽ trực giác của em ấy đang khao khát một “cách thức giao tiếp ngoài ngôn ngữ”.
“Đã rõ. Vậy tôi bắt đầu trước nhé.”
Tôi cầm lấy cây bút màu xanh lam, và vẽ một hình tròn——ở góc trái tờ giấy.
Chỉ là một hình tròn đơn thuần. Chẳng có ý nghĩa gì cả. Cố tình bắt đầu bằng một thứ vô nghĩa. Là để cho đối phương có sự tự do trong việc diễn giải nó.
Shizuku nhìn hình tròn tôi vừa vẽ.
Nghĩ ngợi vài giây, em ấy nhặt cây bút màu xanh lá lên, và vẽ một chiếc lá nhỏ——ngay phía trên hình tròn.
Hình tròn đã biến thành một quả táo.
Bằng cây bút màu đỏ, tôi vẽ một thân cây ngay cạnh quả táo.
Shizuku dùng màu nâu để phác họa những cành cây vươn dài.
Tôi thêm vào một ông mặt trời màu vàng.
Shizuku tô màu xanh lơ cho bầu trời.
Trên một trang giấy nhỏ, thế giới của hai người đang từng chút một mở rộng ra.
Không một lời nào được thốt lên. Chỉ có tiếng bút chì màu sột soạt vang lên giữa phòng tham vấn.
Những nét vẽ của Shizuku lúc ban đầu hãy còn mảnh dẻ và rụt rè. Nhỏ bé, e dè nằm nép ở một góc giấy.
Thế nhưng, cứ mỗi lần tôi vẽ thêm nét——đường nét của Shizuku lại dần trở nên đậm đà hơn. Thêm nhiều màu sắc hơn. Diện tích được mở rộng hơn.
Bên cạnh cây táo, là một bông hoa. Kế bên bông hoa, là một cánh bướm. Phía trước cánh bướm, là một dòng sông. Bên kia dòng sông, là một ngôi nhà.
Ba mươi phút sau.
Một bức tranh phong cảnh rực rỡ sắc màu đã phủ kín toàn bộ mặt giấy.
Cây táo, vườn hoa, bướm bay, dòng sông, ngôi nhà nhỏ, mặt trời, đám mây, cầu vồng——và, hai bóng người đứng trước ngôi nhà.
Người đã vẽ hai bóng người đó, chính là Shizuku.
Một người dáng cao. Một người dáng thấp.
Tôi không hỏi gì cả.
Shizuku cứ mải miết ngắm nhìn bức tranh ấy. Một lúc sau, em cắm cúi viết giấy.
『Chúng ta vẽ giỏi quá thầy nhỉ』
“Ừm. Một bức tranh rất đẹp.”
『Nếu không có hình tròn của thầy, em đã chẳng thể vẽ được gì cả.』
“Hình tròn của tôi cũng chỉ là một hình tròn thôi. Người biến nó thành quả táo chính là Shizuku mà.”
Shizuku ngẩng đầu lên. Đôi mắt lấp ló sau lớp tóc mái, so với mọi khi đã——sáng hơn một chút xíu.
Trong suốt quá trình vẽ, biểu cảm của Shizuku rõ ràng đã có sự thay đổi. Sự căng thẳng ban đầu được cởi bỏ, nhường chỗ cho sự tập trung, xen lẫn vào đó là niềm vui thích. Những cảm xúc chẳng thể thốt nên lời đã nương theo ngòi bút chì màu mà tuôn trào trên trang giấy.
Đây chính là sức mạnh của liệu pháp nghệ thuật. Ngay cả với những người không có ngôn từ, họ vẫn luôn có những phương thức để bộc lộ bản thân.
Với tư cách là một chuyên gia tham vấn, tôi cảm nhận được tín hiệu tích cực từ quá trình này. Cô bé ngày đầu tiên chỉ viết vỏn vẹn mười chữ trên giấy, sau một tháng đã tự mình đề xuất một cách thức biểu đạt mới là hội họa. Con chữ tăng lên, sắc màu thêm phong phú, và thế giới của Shizuku đang từng bước trải rộng ra.
“Tôi treo bức tranh này lên được không?”
Shizuku mở to tròn đôi mắt.
『Thật ạ?』
“Tất nhiên rồi. Vì phòng tham vấn trông hơi đơn điệu mà. Treo lên là hợp lý luôn.”
Shizuku gật đầu lia lịa. Mạnh mẽ hơn mọi khi. Rất nhiều lần.
Tôi dùng băng dính dán bức tranh lên bức tường cạnh bình hoa baby. Được ánh sáng từ cửa sổ chiếu rọi, bức tranh phong cảnh bằng sáp màu khẽ bừng lên một vẻ dịu dàng.
Shizuku đăm đăm ngắm nhìn bức tranh ấy——bức tranh mà cả hai chúng tôi đã cùng nhau vẽ nên.
Ngắm nhìn góc nghiêng của em, tôi thầm nghĩ.
Một tháng trước, cô bé này chẳng hề có chốn dung thân, dù là ở trong lớp học hay dưới phòng y tế. Không thể kết nối với bất kỳ ai, em chỉ biết lủi thủi đọc sách một mình hệt như một kẻ tàng hình.
Giờ đây, bức tranh của em lại được treo trên bức tường của phòng tham vấn này. Minh chứng cho việc em đã từng ở đây, đã được khắc sâu vào căn phòng này.
——Đó, chắc chắn là một điều tốt.
Nhưng đồng thời, bản năng của một chuyên gia tâm lý lâm sàng trong tôi cũng nhận ra một điều. Việc vẽ “bản thân cùng với một người khác cụ thể” vào trong tranh, là biểu hiện của một ý thức quy thuộc mãnh liệt vào mối quan hệ đó. Đối với Shizuku, tôi——đang dần không còn là một người chỉ đơn thuần mang vai trò “chuyên viên tham vấn” nữa.
Việc căn phòng này trở thành “chốn dung thân” của Shizuku bản thân nó là một điều tốt. Thế nhưng, nếu chốn dung thân ấy lại biến thành một thứ có điều kiện như kiểu “Vì có thầy nên em mới ở đây”——thì đó chính là ngưỡng cửa của sự phụ thuộc.
Lúc này, tôi sẽ chỉ dõi theo em. Một cách thật cẩn trọng.
Tờ giấy ghi chú lúc ra về.
『Ngày mai em cũng muốn vẽ nữa. Lần này em muốn vẽ biển cơ ạ』
“Được chứ. Nhớ mang bút chì màu đi nhé.”
Shizuku gật đầu, rồi cất bước rời khỏi phòng tham vấn.
Bước chân em chậm rãi hơn mọi khi. Một bước chân vấn vương những dư âm của sự mãn nguyện.
Đợi cánh cửa khép lại, tôi dời mắt lên bức tranh trên tường.
Hai bóng người đứng dưới gốc cây táo.
Shizuku đã ngắm nhìn bức tranh này với một vẻ vô cùng hạnh phúc.
——Không sao đâu. Ít nhất là vào lúc này, vẫn không sao cả.
Lặng lẽ dõi theo thế giới của cô bé này đang dần mở rộng từ phía sau. Đó chính là công việc của một người tham vấn.
Ngoài cửa sổ, cơn gió tháng Năm đang mơn man xào xạc những chồi non của tán anh đào.
Hãy bình luận để ủng hộ người đăng nhé!
Liệu pháp nghệ thuật (Art therapy) là một chuyên ngành riêng biệt, kết hợp các phương thức biểu đạt sáng tạo thông qua các phương tiện nghệ thuật thị giác. Với tư cách là một nghề nghiệp thuộc lĩnh vực trị liệu nghệ thuật sáng tạo, liệu pháp nghệ thuật có nguồn gốc từ cả hai lĩnh vực: nghệ thuật và tâm lý trị liệu, và có thể có nhiều cách định nghĩa khác nhau.Liệu pháp này khuyến khích sự biểu đạt sáng tạo thông qua việc hội họa, vẽ phác thảo hoặc tạo hình. Phương pháp này hoạt động bằng cách mang đến cho mỗi cá nhân một không gian an toàn để bộc lộ cảm xúc, giúp họ cảm thấy tự chủ hơn đối với cuộc sống của chính mình. Liệu pháp nghệ thuật có thể được sử dụng để giúp con người cải thiện các chức năng nhận thức và vận động cảm giác, nâng cao lòng tự trọng, sự tự thấu hiểu và khả năng phục hồi cảm xúc. Phương pháp này cũng có thể hỗ trợ giải quyết các xung đột và giảm thiểu những nỗi đau tinh thần. Những nguyên tắc cốt lõi của liệu pháp nghệ thuật bao gồm tính nhân văn, sự sáng tạo, việc hòa giải các xung đột cảm xúc, cũng như nuôi dưỡng ý thức về bản thân và sự phát triển cá nhân.
