Chương 053: Trao Đổi Giá Trị
Quyết định của Leo khiến ai ai trong phòng họp đều căng như dây đàn.
“Leo, anh chắc chắn chứ?” Karen là người đầu tiên phản đối. “Đi gặp Morganfield lúc này là quá mạo hiểm. Nó sẽ làm lộ bài tẩy của chúng ta quá sớm, và tệ hơn, khiến lão ta nghĩ chúng ta đang phải đi cầu cạnh.”
“Đúng vậy,” Ethan cũng lên tiếng tán thành. “Việc chúng ta cần làm bây giờ là tích lũy lực lượng theo đúng kế hoạch, chứ không phải chủ động đánh động con quái vật đó.”
Frank nghe vậy thì lập tức đứng phắt dậy.
“Tao phản đối!” Ông nói chắc nịch. “Tuyệt đối không giao du với gã ma cà rồng đó! Hắn là kẻ thù không đội trời chung của giai cấp công nhân!”
Leo nhìn quanh những gương mặt lo âu, bình tĩnh đáp: “Thưa các vị, tôi hiểu nỗi lo của mọi người.”
“Nhưng các vị phải hiểu, Douglas Morganfield là biến số lớn nhất trong chiến dịch này. Thái độ của lão sẽ quyết định trực tiếp độ khó của cuộc chiến.”
“Chúng ta không thể làm đà điểu vùi đầu vào cát, giả vờ như lão ta không tồn tại.”
“Tôi buộc phải đích thân đi dò xét ý đồ thực sự của lão. Có thế, chúng ta mới có đối sách hiệu quả nhất.
…
Trong phòng hút xì gà quen thuộc tại Câu lạc bộ Đỉnh Allegheny, khói thuốc lãng đãng trôi.
Leo và Douglas Morganfield lại một lần nữa ngồi đối diện nhau.
Lần này, cả hai ngầm hiểu mà không nhắc lại cái thỏa thuận miệng về sự “trung lập thiện chí” hôm nào.
Leo đi thẳng vào vấn đề, tung đòn thăm dò.
“Thưa ông Morganfield, cảm ơn ông đã dành thời gian quý báu. Tôi nghĩ cả hai ta đều rõ, tương lai của Pittsburgh sẽ được định đoạt trong năm tháng tới.”
“Tôi đến đây hôm nay là để lắng nghe cao kiến của ông về cái tương lai đó.”
Morganfield nhấp một ngụm whisky, đôi mắt nheo lại soi xét chàng trai trẻ trước mặt, người giờ đây trông trầm ổn hơn hẳn lần gặp trước.
“Nói thẳng nhé, Leo,” lão ta đặt ly rượu xuống, người hơi chồm về phía trước. “Lần trước ta giúp cậu, chẳng qua là muốn gõ đầu Cartwright một cái.”
“Gã làm Thị trưởng tám năm, càng ngày càng ngạo mạn và ngu xuẩn. Gã bắt đầu quên mất ai là người nâng đỡ gã lên cái ghế đó.”
“Ta cần một người gây chút rắc rối để gã tỉnh ra, để gã nhớ lại thân phận của mình. Cậu và cái trung tâm cộng đồng của cậu, tình cờ là một rắc rối hoàn hảo.”
“Ta cứ nghĩ cậu sẽ thỏa mãn với việc làm một người hùng cộng đồng, một con tốt để ta dùng kiềm chế Cartwright. Kể cả cậu có tham vọng, thì đó cũng là chuyện của mười năm sau.”
“Nhưng ta không ngờ, cậu lại muốn nhảy lên làm người cầm cờ nhanh đến thế.”
“Điều này làm mọi chuyện phức tạp rồi, Leo.”
“Cartwright tuy ngu, nhưng gã là thằng ngu ta nắm rõ, một thằng ngu trong tầm kiểm soát. Còn cậu...” lão ta quét mắt đánh giá Leo lại lần nữa, “cậu và những người đứng sau lưng cậu, thế lực mà cậu đại diện, là một ẩn số khổng lồ.”
Nói xong những lời này, Morganfield im bặt. Lão ta đặt nhẹ ly rượu xuống bàn, ngả người sâu vào chiếc ghế sofa da to sụ.
Không khí trong phòng hút xì gà như đông đặc lại. Lão ta chỉ dùng đôi mắt ấy bình thản nhìn Leo. Tự thân sự im lặng này đã là một câu hỏi.
Leo biết, đối phương đã lật bài ngửa. Giờ đến lượt anh ra giá. Nhưng anh có gì để cho? Hứa giảm thuế cho doanh nghiệp của Morganfield? Cam kết nới lỏng giám sát ô nhiễm công nghiệp khi đắc cử?
Những điều đó đi ngược lại hoàn toàn cương lĩnh tranh cử cốt lõi của anh. Nếu thốt ra những lời đó ở đây, chẳng khác nào tự sát chính trị.
Leo rơi vào trầm tư.
“Con trai, cậu tưởng giao dịch với đám tài phiệt chỉ đơn giản là cuộc trao đổi lợi ích ‘tiền trao cháo múc’ thôi sao?”
Giọng Roosevelt vang lên trong đầu anh.
“Sai lầm. Đó là kiểu giao dịch hạ đẳng. Chính trị kim tiền thượng thừa là một cuộc đầu tư dựa trên niềm tin, là sự cộng sinh của cả một hệ thống.
“Cậu thử nghĩ xem, tại sao đám tài phiệt lại yên tâm rót hàng triệu, thậm chí hàng chục triệu đô tiền quyên góp cho ứng viên của họ? Dựa vào đâu họ tin rằng những kẻ đó sau khi lên nắm quyền sẽ giữ đúng lời hứa trong phòng kín?”
“Bởi vì thứ họ đầu tư chưa bao giờ là một cá nhân cụ thể. Họ đầu tư vào một hệ thống khép kín được cấu thành bởi lợi ích chung, vòng tròn quan hệ chung và hệ tư tưởng chung.”
“Họ ủng hộ Cartwright vì Cartwright cùng hội viên câu lạc bộ golf với họ, cùng xuất hiện trong các bữa tiệc từ thiện, con cái học cùng trường tư thục.”
“Họ là người cùng một giai cấp.”
“Thế nên, họ không cần Cartwright cam kết cụ thể. Họ tin rằng mọi quyết sách của Cartwright, theo bản năng, sẽ phục vụ lợi ích chung của giai cấp bọn họ.”
“Không cần hợp đồng giấy trắng mực đen. Đó là bản năng giai cấp.”
“Còn cậu, Leo Wallace, cậu là kẻ dị loài nằm ngoài hệ thống đó. Cậu không cùng một giuộc với họ.”
“Nên Morganfield không tin cậu. Hôm nay kể cả cậu có thề giảm 50% thuế cho lão, lão cũng không tin.”
“Bởi bản năng, xuất thân và lập trường của cậu đều định sẵn cậu đứng ở phía đối lập với lão.”.”
“Vậy nên, nhiệm vụ duy nhất của cậu khi ngồi ở đây là cho lão một lý do, một lý do đủ sức nặng để lão tin rằng đầu tư vào một kẻ dị loài nguy hiểm như cậu sẽ mang lại suất sinh lời cao hơn việc tiếp tục nuôi con rối Cartwright.”
Leo ngẩng đầu lên khỏi dòng suy tư.
Anh đã hiểu. Không thể xu nịnh hay thỏa hiệp về nguyên tắc. Anh phải kiến tạo một giá trị mới để chào mời Morganfield.
Nhưng làm thế nào?
Giữa lúc bế tắc, Roosevelt lại lên tiếng:
“Con trai, đôi khi để hiện thực hóa một mục tiêu vĩ đại, cậu phải học cách thỏa hiệp với hiện thực tàn khốc. Ngay cả ta cũng không ngoại lệ.”
Trong tâm trí Leo hiện lên khung cảnh Phòng Bầu Dục năm 1935.
Roosevelt ngồi sau bàn làm việc, đối diện là hai người đàn ông. Một người là lãnh đạo Hiệp hội Quốc gia vì Sự tiến bộ của Người da màu (NAACP). Người kia là một Thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ quyền lực đến từ bang Georgia miền Nam.
Họ đang tranh luận nảy lửa về dự luật liên bang cấm nạn hành quyết tư hình.
“Thưa Tổng thống!” Vị lãnh tụ da màu kích động. “Mới tuần trước lại có một thanh niên da đen vô tội bị đám côn đồ treo cổ ở Mississippi! Chúng ta không thể dung túng hành vi man rợ này nữa! Ngài phải thúc đẩy Quốc hội thông qua dự luật chống tư hình này ngay!”
Còn vị Thượng nghị sĩ miền Nam thì đáp trả bằng giọng lạnh lùng đầy đe dọa.
“Thưa Tổng thống, tôi buộc phải nhắc ngài nhớ, hành quyết tư hình là chuyện nội bộ của các bang miền Nam chúng tôi, chính quyền Liên bang không có quyền can thiệp.
“Nếu ngài cố tình thúc đẩy dự luật này, tôi sẽ liên kết toàn bộ nghị sĩ Dân chủ miền Nam để bỏ phiếu phủ quyết Đạo luật An sinh Xã hội mà ngài sắp đệ trình tại Thượng viện.”
Roosevelt rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan. Một bên là nguyên tắc xã hội về bình đẳng chủng tộc và công lý tư pháp. Một bên là hòn đá tảng quan trọng nhất của Chính sách Mới – Đạo luật An sinh Xã hội, đạo luật mang sứ mệnh cung cấp sự bảo đảm cuộc sống cơ bản cho hàng triệu người thất nghiệp, người khuyết tật và người già về hưu trên toàn nước Mỹ.
“Con trai, nói ta nghe, nếu là ta, cậu chọn cái nào?” Roosevelt hỏi.
Leo im lặng. Dù biết kết quả lịch sử, nhưng lúc này anh không biết phải trả lời sao cho phải.
“Ta đã chọn thỏa hiệp,” Roosevelt trả lời. “Ta tạm thời gác lại dự luật chống tư hình để đổi lấy sự ủng hộ của các nghị sĩ miền Nam cho An sinh Xã hội.”
“Nếu ta không làm thế, hàng triệu người già, người tàn tật và người thất nghiệp trên đất Mỹ này sẽ chết dần chết mòn trong sự cô độc, đói khát và bần cùng giữa mùa đông Đại Suy Thoái khắc nghiệt.”
“Leo này, chính trị, trong rất nhiều trường hợp, không phải là chọn giữa Tốt và Xấu trên bàn cờ. Mà là đứng trước một bàn cờ nát bét, buộc phải chọn giữa Tệ và Tệ hơn, để tìm ra con đường duy nhất giúp cậu tiếp tục đánh nốt ván cờ này.”
Khung cảnh trong đầu Leo lại thay đổi.
Lần này ngồi đối diện Roosevelt là một người đàn ông ăn mặc chải chuốt, ánh mắt sắc sảo đầy toan tính.
Đó là Joseph Kennedy, cha của Tổng thống Kennedy sau này. Một trong những tay đầu cơ khét tiếng nhất Phố Wall thời bấy giờ, một trùm tài chính phất lên nhờ đủ loại giao dịch nội gián và thao túng thị trường giữa thời quốc nạn.
“Ta đã bổ nhiệm ông ta, kẻ lừa đảo mà ai cũng căm ghét thấu xương, làm Chủ tịch đầu tiên của Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC),” Roosevelt nói.
“Lúc đó, cả nội các đều cho rằng ta điên rồi. Họ nói ta giao trứng cho ác, để tên trộm lớn nhất đi canh giữ kho bạc quốc gia.”
“Nhưng kết quả thế nào? Thực tế chứng minh chỉ có kẻ lừa đảo am hiểu mọi mánh khóe lừa lọc mới biết cách tóm cổ những tên lừa đảo khác.
“Ta lợi dụng lòng tham, sự phù phiếm và khát khao rửa sạch thanh danh gia tộc của Joseph Kennedy để xây dựng nên hệ thống giám sát tài chính nghiêm ngặt nhất thế giới lúc bấy giờ.”
“Ta đã biến con sói hung dữ nhất thành con chó chăn cừu cần mẫn.”
Giọng nói của Roosevelt trở nên đầy nghiêm nghị.
“Vậy nên, Leo, đừng sợ giao dịch với quỷ dữ. Mấu chốt nằm ở chỗ nội dung giao dịch giữa cậu và quỷ dữ phải có lợi cho nhân dân, và quyền chủ động trong giao dịch phải nằm chắc trong tay cậu.”
“Việc cậu cần làm bây giờ là tìm cho Morganfield và cho chính cậu một dự án như thế. Một dự án mang lại lợi nhuận thương mại khổng lồ cho lão, nhưng đồng thời tạo ra lượng lớn việc làm cho giai cấp công nhân, thúc đẩy kinh tế Pittsburgh phát triển.”
“Một giao dịch với quỷ dữmà mang tính hướng thiện.”
Một tia chớp lóe lên trong đầu Leo. Anh nhớ đến một ý tưởng được đề xuất trong tập Sách trắng Chính sách dày cộp của Ethan Hawke, một ý tưởng vốn đã bị cả nhóm tạm thời gác lại.
Kế hoạch mở rộng Cảng nội địa Pittsburgh.
Leo ngẩng đầu, nhìn thẳng vào gã trùm tư bản thành phố đang chờ câu trả lời, ánh mắt anh ánh lên sự tự tin chưa từng có. Anh mở lời: “Thưa ông Morganfield, tôi vẫn luôn tự hỏi, Thị trưởng Cartwright có thể cho ông thứ gì?”
“Vài ưu đãi thuế má? Vài đèn xanh trong giấy phép xây dựng? Đó đều là lợi tức chính sách trong nhiệm kỳ, nhưng chính sách thì sẽ đổi, Thị trưởng thì sẽ thay, ông ta xuống đài rồi ông lại phải đàm phán lại từ đầu với người mới.”
Morganfield gõ ngón tay lên bàn, ngắt lời.
“Chàng trai, cậu nhầm lẫn thứ tự rồi. Chưa bao giờ là ta cần bọn họ, mà là bọn họ cần ta. Thị trưởng sẽ tự tìm đến cửa, mang theo quà cáp, chỉ để mong lần sau ta còn bắt máy.”
Leo nhún vai, không phản bác cũng chẳng đồng tình.
“Vậy thì, món quà ông ta mang đến cũng chỉ quanh quẩn mấy thứ đó,” Leo tiếp tục. “Còn tôi, tôi có thể cho ông một thứ mà Cartwright cả đời này không bao giờ cho được.”
“Một tuyến huyết mạch logistics (hậu cần) giúp chi phí vận chuyển tất cả sản phẩm của Tập đoàn Công nghiệp Morganfield giảm vĩnh viễn 20%.”
Hãy bình luận để ủng hộ người đăng nhé!