Mấy nhà sáng lập của Lam Điểm Công Nghệ, những người có thể nói đã trở thành "tỷ phú", lúc này đang ngồi trong một quán rượu nhỏ gần đường Biên Thành.
Họ cảm thấy Dung Thành có một sức hấp dẫn phố thị kỳ lạ, điều mà những nơi có bầu không khí thương mại nồng nặc và phân hóa giai cấp nghiêm trọng không thể sánh được. Đó là dù bạn lưng giắt bạc vạn hay chỉ là dân thường, đều có thể ngồi cạnh nhau. Anh bàn chuyện kinh doanh dọc ngang, tôi kể chuyện cơm áo gạo tiền. Anh nói đời người đắc ý phải vui cho trọn, lập công dựng nghiệp chính là lúc này, sông lớn chảy về đông không bao giờ trở lại. Tôi nói áo vải được ấm hơn lụa là, cơm canh đạm bạc ba bữa no, sớm cũng ngon mà tối cũng ngọt.
Hôm nay đã là ngày 10 tháng 3, chỉ số NASDAQ đã được đẩy lên đỉnh cao chưa từng có trong lịch sử, hơn 5060 điểm. Mọi người đều thấy rằng mỗi lần tăng giá hôm nay đều sẽ là một dấu mốc lịch sử. Mặc dù chỉ số Dow Jones không tăng mà còn giảm, nhưng mọi người không cho rằng có vấn đề gì xảy ra. Cổ phiếu ANDL của Lam Điểm Công Nghệ tại Mỹ có chút sụt giảm, nhưng đây là phạm vi bình thường. Thường thì các cổ phiếu mới lên sàn đều sẽ trải qua một quá trình điều chỉnh giá trị như vậy, việc đăng ký mua và đuổi theo giá cao dẫn đến ngày đầu tăng, ngày sau giảm.
Tuy nhiên, Lam Điểm Công Nghệ vẫn giữ vững được giá, một mặt là nhờ nền tảng cơ bản tốt, nhà đầu tư rất có lòng tin. Yếu tố thứ hai là thị trường chung hiện đang lao tới một kỷ lục mới chưa từng có. Yếu tố thứ ba là Trình Nhiên đã huy động vốn riêng lẻ từ các công ty chứng khoán và nhà đầu tư, các bên vì muốn bảo vệ giá trị cổ phiếu trong tay và thu lợi nhuận cao hơn, tự nhiên sẽ dùng nhiều cách để đỡ giá. Điều này vô tình khiến giá cổ phiếu của Lam Điểm Công Nghệ dao động quanh mức 28, 29 đô la.
Thấy tình hình này, nhóm người vốn định bán 3% cổ phiếu thông qua đợt huy động vốn của Trình Nhiên cũng thay đổi ý định, chỉ bán chiết khấu khoảng 1% mỗi người. Phát triển tốt như vậy trên thị trường tam bản, cộng thêm tham vọng muốn cá chép hóa rồng, họ hoàn toàn có khả năng thử chuyển sang sàn NASDAQ trong tương lai. Khi đó, Lam Điểm Công Nghệ sẽ không còn là một con cá nhỏ ở thị trường tam bản, thậm chí có thể đột phá vào vòng tròn của những ông lớn thực sự trong tương lai.
Đến lúc đó, giá trị cổ phiếu trong tay họ sẽ không còn chỉ loanh quanh ba mươi đô la như hiện tại. So sánh gần nhất, China.com lên sàn NASDAQ năm ngoái được coi là chiến hạm đầu tiên của "cổ phiếu khái niệm Trung Quốc". Hôm nay, tin tức đã bùng nổ, giá cổ phiếu của chiến hạm Trung Quốc này đã vượt 220 đô la mỗi cổ phiếu, vốn hóa thị trường vượt 50 tỷ đô la.
Có chấn động không, có kích động không? Đối với mọi người, nó giống như một đám tôm tép nhỏ sau khi khổ luyện trong sơn động cuối cùng cũng thành cao thủ bước chân vào giang hồ, vừa nếm được vị ngọt của việc một chọi trăm khi mới xuất thế, thì lại phát hiện ra thế giới của những cao thủ đỉnh cao. Ở đó, những kẻ được gọi là đại hiệp như họ còn không có tư cách ngồi chiếu cuối. Đó là tâm trạng gì? Phấn chấn, kích động, nhưng cũng may mắn vì mình đang đứng trên đầu ngọn sóng, có tư cách để tiến quân vào cái giang hồ và vòng tròn lớn hơn đó với hào khí ngút trời.
Vì vậy, họ càng thêm tiếc nuối cho Trình Nhiên, người đã rút lui ngay lúc này.
"Tổng giám đốc Trình vẫn đang bán ra à?" Liêu Miêu hỏi.
Giang Lăng, người vẫn giữ liên lạc với Trình Nhiên mấy ngày nay, đáp, "Mấy ngày nay đều có, xem ra cậu ấy thật sự muốn bán tháo hết, bán sạch."
Khang Minh thở dài, "Thị giá của chúng ta không lớn, Trình Nhiên tuy chiếm cổ phần nhiều nhất trong số chúng ta, nhưng sau khi mượn vỏ lên sàn, tổng thể cũng chỉ khoảng hai mươi mấy phần trăm. Cậu ấy muốn rút lui hoàn toàn, thực ra cũng kịp, nhưng tổn thất trong đó rất lớn, phải lột da một lớp. Nhưng biết làm sao được, khuyên không nổi."
Mọi người nhìn nhau, đều cảm thấy tiếc nuối. Nếu Trình Nhiên thoái vốn một phần, dĩ nhiên không vấn đề gì, nhưng việc vội vàng thoái vốn rời đi như bây giờ cũng có nghĩa là mất đi cơ hội đi cùng Lam Điểm tiếp tục đi lên trong tương lai. Tương tự, nếu mất đi Trình Nhiên, họ cũng phải cân nhắc mối quan hệ với Phục Long, liệu có còn được thuận buồm xuôi gió như vậy không. Mặc dù Trình Nhiên cuối cùng vẫn là bạn, nhưng suy cho cùng không thể hiển nhiên bằng việc có lợi ích ràng buộc.
"Chắc Trình Nhiên cũng hết cách thôi." Đặng Ngọc nói, "Phục Long cải cách cổ phần, cả Dung Thành đều chấn động. Khí phách này đã khiến lòng trung thành và sự tích cực của nhân viên tăng cao chưa từng có. Nghe nói bây giờ rất nhiều sinh viên tốt nghiệp các ngành liên quan đều hỏi thăm tình hình của Phục Long. Trình Nhiên làm vậy cũng là bất đắc dĩ, nghe nói Phục Long thực ra đang bị nhắm đến ở Mỹ, các đối thủ cạnh tranh trong và ngoài nước đều đang kìm hãm sự phát triển nhanh chóng của họ. Tương lai công ty rất khó khăn, chắc Trình Nhiên cũng đang chuẩn bị lương thực dự trữ cho mùa đông."
Liêu Miêu nói, "Cả đời này, người tôi nể phục không nhiều. Hồi đi học có một vị giáo sư, các bài luận văn ông công bố không bao giờ lấy số lượng làm hơn, không phải kiểu mưu tính lập đề tài, chạy theo danh lợi, mà bốn mươi năm như một, thông tỏ học thuật Trung-Tây, tạo nên học thuyết của riêng mình, vững vàng trong lĩnh vực của mình, truyền đạo thụ nghiệp, quan điểm sắc bén, tầm nhìn cao siêu, sâu sắc đến tận gốc rễ, không tham gia vào cái phong trào so đo kinh phí, so đo dự án, so đo bài viết. Tự nhiên ông không nổi tiếng lắm, nhưng trong lòng những sinh viên như chúng tôi, địa vị của ông là tối cao. Đến Dung Thành này, tìm hiểu một số chuyện, ba của Trình Nhiên, vị tổng giám đốc Trình Phi Dương của công ty Phục Long, cũng có thể tính là một người. Ngành viễn thông, vàng thau lẫn lộn, giới cò mồi mua bán trung gian (comprador) hoành hành, thứ mà ông ấy gánh lên, thực chất là một xương sống, một con đường mà một ngày nào đó khi đất nước này không còn một ai cùng ngành có thể chiến đấu, họ vẫn có thể nghênh chiến."
"Đôi khi tôi cũng nghĩ, rốt cuộc chúng ta theo đuổi cái gì. Dĩ nhiên, tiền rất quan trọng, nhưng tiền không phải là tất cả sự nghiệp. Sự nghiệp của chúng ta, đã không làm thì thôi, đã làm thì thực ra Phục Long đã cho chúng ta một tấm gương. Một ngày nào đó, khi người khác nói công ty Trung Quốc chúng ta không đánh đấm được, liệu chúng ta có thể đứng ra, có thể nói với họ... có giỏi thì qua đây không?"
...
Đó là cuộc trò chuyện của bốn nhà sáng lập Lam Điểm tại một quán rượu nhỏ ở Dung Thành vào ngày 10 tháng 3, đứng ở hiện tại nhìn về tương lai.
Ngày hôm đó, chỉ số NASDAQ đã đạt đến đỉnh cao nhất, và đóng cửa trong ngày. Đối với thế giới bên ngoài, nó giống như sự khởi đầu của một lễ hội cuồng nhiệt, vô số nguồn vốn trên thế giới đang vây quanh nền kinh tế Internet như hoa vây gấm.
Và vào ngày 13 tháng 3, nguyên nhân có thể là do một lượng lớn lệnh bán hàng tỷ đô la của các công ty công nghệ hàng đầu như Cisco, Microsoft, Dell tình cờ xuất hiện vào buổi sáng ngày giao dịch thứ Hai đầu tiên sau ngày 10 tháng 3, khiến cho phiên mở cửa ngày 13 đã bị đạp thẳng từ 5038 xuống vị trí 4879 điểm, NASDAQ mất 4%.
Cuộc bán tháo quy mô lớn này đã gây ra phản ứng dây chuyền, khiến các quỹ đầu tư và tổ chức lần lượt bắt đầu thanh lý vị thế. Chỉ trong vòng 6 ngày, thị trường NASDAQ đã mất gần 9 điểm phần trăm.
Ngày 15 tháng 3, chỉ số giảm xuống còn 4580.
Và giống như "thùng thuốc súng" mà trước đó không ai nhìn thấy, sự thịnh vượng phi lý trí đã khiến các nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy quá cao để đặt cược vào "bữa tiệc của cải" mà họ tự cho là như vậy. Họ ảo tưởng rằng trên chiến trường tài sản này, họ sẽ thu được sự tăng trưởng tài sản vượt xa các ngành nghề khác trên thế giới, vượt xa những người không nắm bắt được cơ hội này, từ đó độc chiếm vị trí hàng đầu, trở thành một nhúm người trên đỉnh kim tự tháp của cải.
Nhưng thảm họa đã giáng xuống từ đây. Chiến trường này không còn là cuộc đối đầu xem ai có tầm nhìn tốt hơn, chọn được công ty tăng trưởng nhanh hơn, không phải là trò chơi của các quý ông mà cả người thắng lẫn người thua đều đầy túi, mà là một cuộc bốc hơi tài sản khổng lồ.
Một khi đã giảm, là giảm trong hoảng loạn. Sự thịnh vượng được tạo nên bởi đòn bẩy tài chính, từ đây tan thành mây khói.
Tiếp theo đó, là quá trình chỉ số NASDAQ lao dốc 75% trong 30 tháng tới.
Vô số người lâm vào cảnh phá sản, vô số công ty từng một thời lừng lẫy lần lượt sụp đổ.
Có tài liệu cho thấy, sau này vào ngày 10 tháng 10 năm 2002, điểm thấp nhất của chỉ số Dow Jones là 7,197.49.
Còn điểm thấp nhất của NASDAQ là 1,108.49.
Những con số đã giảm đi so với thời kỳ thịnh vượng trước đó.
Giống như nét bút của tác giả lướt qua trang giấy, bàn tay của Chúa khẽ phẩy qua thế gian.
Trong vòng hai năm sáu tháng, 5 nghìn tỷ đô la vốn hóa thị trường của các công ty công nghệ.
Cứ thế bị xóa sổ.
